Jedzenie owad贸w, czyli entomofagia 馃馃悳馃悰

Wed艂ug licznych prognoz, stoimy obecnie w obliczu istotnego kryzysu klimatycznego. Post臋puj膮ce zmiany klimatu, w tym wzrost cz臋stotliwo艣ci i intensywno艣ci ekstrem贸w pogodowych, ju偶 obecnie odzwierciadlaj膮 si臋 niekorzystnie na bezpiecze艅stwie 偶ywno艣ciowym w niekt贸rych regionach 艣wiata. Autorzy najnowszego raportu Mi臋dzyrz膮dowego Zespo艂u ds. Zmian Klimatu (IPCC, 2019) szczeg贸ln膮 uwag臋 zwracaj膮 na problem zapewnienia 偶ywno艣ci i wody pitnej dla nieustannie powi臋kszaj膮cej si臋 ludzkiej populacji. Jak wynika z danych zbieranych systematycznie od 1961 r. konsumpcja olej贸w ro艣linnych i mi臋sa wzros艂a ponad dwukrotnie, a poda偶 kalorii na osob臋 o oko艂o jedn膮 trzeci膮. Jednocze艣nie 30% ca艂kowitej wyprodukowanej 偶ywno艣ci jest marnowane (FAO, 2011 oraz IPCC, 2019). Zmiany w strukturze konsumpcji spowodowa艂y, 偶e oko艂o dwa miliardy doros艂ych cierpi na nadwag臋 lub oty艂o艣膰 a oko艂o 821 milion贸w ludzi jest nadal niedo偶ywionych (IPCC, 2019). IPCC podkre艣la, 偶e zr贸wnowa偶one zarz膮dzanie gruntami, a tak偶e redukcja udzia艂u produkt贸w mi臋snych w naszej diecie pozwoli艂yby unikn膮膰 nieodwracalnych zmian w us艂ugach ekosystem贸w l膮dowych niezb臋dnych dla produkcji 偶ywno艣ci, zapewnienia zdrowia oraz odpowiednich warunk贸w socjo-ekonomicznych. Rozw贸j zr贸wnowa偶onego, zdrowego i etycznego globalnego zaopatrzenia w 偶ywno艣膰 jest priorytetem w miar臋 wzrostu 艣wiatowej populacji. Wy偶ywienie dziewi臋ciu miliard贸w ludzi do roku 2050 b臋dzie wymaga艂o wysoce wydajnych system贸w produkcji 偶ywno艣ci, kt贸re w odpowiedzialny spos贸b wykorzystuj膮 zasoby naturalne i eliminuj膮 szkodliwe skutki hodowli zwierz膮t o du偶ym zag臋szczeniu (Rubio i in. 2019)聽

Entomofagia 馃悳

Jedzenie owad贸w jest uwa偶ane za g艂贸wne rozwi膮zanie problemu zaspokojenia rosn膮cego globalnego zapotrzebowania na bia艂ko zwierz臋ce (Bruinsma, 2003). Wysoka warto艣膰 od偶ywcza owad贸w jest potwierdzona wieloma badaniami聽 (Ayensu, Annan, Edusei, & Lutterodt, 2019; Elhassan et al., 2019; Feng et al., 2017; Rumpold & Schl眉ter, 2013). Insekty charakteryzuj膮 si臋 szczeg贸lnie du偶膮 zawarto艣ci膮 bia艂ka. W wielu gatunkach bia艂ko stanowi ponad 60% suchej masy, a najwi臋ksz膮 jego zawarto艣膰 maj膮 艣wierszcze, szara艅cza i koniki polne (Yi i in, 2013). Ponadto bia艂ko owad贸w cechuje si臋 strawno艣ci膮 por贸wnywaln膮 z bia艂kiem jaja (77-98%) i jest uznawane za pe艂nowarto艣ciowe, na poziomie por贸wnywalnym z bia艂kami mleka i wo艂owiny (Ramos-Elorduy Bl谩squez i in., 2012; Shockley i Dossey, 2013).聽Owady wyr贸偶niaj膮 si臋 tak偶e korzystnym profilem kwas贸w t艂uszczowych (wysoki stosunek 蠋-3/蠋-6) (Zieli艅ska, Baraniak, Kara艣, Rybczy艅ska i Jakubczyk, 2015) oraz wysok膮 zawarto艣ci膮 chityny. Ze wzgl臋du na nisk膮 produkcj臋 metanu jedzenie owad贸w mo偶e odgrywa膰 kluczow膮 rol臋 w walce z globalnym ociepleniem (Van Huis i Dunkel, 2017).

jedzenie owad贸w
Peas 鈥榥鈥 Bees – przepis Roberto Flore, jednego z autor贸w ksi膮偶ki 鈥淥n Eating Insects: Essays, Stories and Recipes鈥

Niekt贸rzy patrz膮 jeszcze dalej w przysz艂o艣膰…

i rozwa偶aj膮 zalety u偶ycia owadzich kom贸rek do produkcji mi臋sa in vitro.聽

Rolnictwo kom贸rkowe to szybko rozwijaj膮ca si臋 dziedzina, dzi臋ki kt贸rej mo偶na osi膮gn膮膰 zr贸wnowa偶ony system 偶ywno艣ciowy bez konieczno艣ci zmiany nawyk贸w konsument贸w. Zastosowanie owadzich kom贸rek w rolnictwie kom贸rkowym jest obiecuj膮cym sposobem osi膮gni臋cia du偶ej ilo艣ciowo, niskonak艂adowej produkcji po偶ywnej 偶ywno艣ci. Rubio i wsp. udowadniaj膮, 偶e hodowle kom贸rkowe owad贸w wymagaj膮 mniej zasob贸w i s膮 bardziej odporne na zmiany warunk贸w 艣rodowiskowych ni偶 kultury kom贸rek ssak贸w, czy ptak贸w. Ponadto wykorzystanie ich pozwala na obej艣cie niekt贸rych ogranicze艅 hodowli in vitro, kt贸re s膮 obecnie przedmiotem rozwa偶a艅 naukowc贸w (Rubio i in. 2019)

Czy jedzenie owad贸w jest obrzydliwe? 馃

W wielu krajach jedzenie owad贸w, zw艂aszcza robak贸w, jest tak powszechne, jak ros贸艂 w niedziel臋. Wed艂ug statystyk owady s膮 ju偶 cz臋艣ci膮 diety 2,5 miliarda ludzi na ca艂ym 艣wiecie (Van Huis, 2016), a ponad 1900 gatunk贸w owad贸w jest jadalnych. Przyk艂adowo w Sardynii jada si臋 ser zawieraj膮cy larwy muchy Piophila casei, zwanej casu marzu. W ca艂ej Afryce Zachodniej i 艢rodkowej ogromnym faworytem jest larwa ryjkowca palmowego. Bogaty region Amazonii jest pe艂en wielu dziwnych i wspania艂ych przysmak贸w gastronomicznych, ale chyba 偶aden nie jest bardziej dziwaczny ni偶 suri, rodzaj robaka, kt贸ry jest bardzo popularn膮 specjalno艣ci膮 w Peru. Tradycja jedzenia suri jest od dawna utrzymywana przez rdzenn膮 ludno艣膰 ze wzgl臋du na swoje w艂a艣ciwo艣ci. Owady jada si臋 tak偶e w Meksyku, Tajlandii, Australii, czy Japonii.

suri, jedzenie owad贸w
Specjalno艣膰 Peru, czyli suri.

Jedzenie owad贸w w krajach zachodnich 馃

Jednak w wi臋kszo艣ci cz臋艣ci Europy jedzenie owad贸w pozostaje rzadko艣ci膮, a nawet stanowi temat tabu (Shelomi, 2015). Generalnie na zachowania 偶ywieniowe wp艂ywaj膮 czynniki spo艂eczne, kszta艂tuj膮ce si臋 w du偶ej mierze we wczesnym dzieci艅stwie (Higgs i Thomas, 2016; Scaglioni i in., 2018). Aby zwi臋kszy膰 zainteresowanie konsument贸w na Zachodzie, opracowano r贸偶ne technologie, kt贸re maj膮 na celu przede wszystkim wykorzystanie owad贸w jako sk艂adnik贸w w nierozpoznawalnej postaci, takiej jak proszki lub m膮ka (Melgar鈥怢alanne i in. 2019).

Ciekawym sposobem na wprowadzenie owad贸w do diety Europejczyk贸w jest ich sprzeda偶 w formie 艂adnie zapakowanych przek膮sek o smakach kojarz膮cych si臋 z chipsami ! Pyszne przek膮ski ze 艣wierszczy mo偶ecie zam贸wi膰 przez internet w Meduzashop. My艣l臋, 偶e to 艣wietny pomys艂 na prezent 艣wi膮teczny dla os贸b, kt贸re nie boj膮 si臋 smak贸w z przysz艂o艣ci !



Na Facebooku oraz Instagramie przepi艣nika znajdziecie wideo, na kt贸rym pierwszy raz pr贸buj臋 艣wierszczy !

Bibliografia:

  • IPCC: Summary for Policymakers. In: Climate Change and Land: an IPCC special report on climate change, desertification, land degradation, sustainable land management, food security, and greenhouse gas fluxes in terrestrial ecosystems, 2019.
  • FAO (2011). World Livestock 2011 鈥 Livestock in food security. Rome, FAO.
  • Rubio NR, Fish KD, Trimmer BA, Kaplan DL. Possibilities for Engineered Insect Tissue as a Food Source. Front. Sustain. Food Syst. 2019, Volume 3, Pages 24
  • Melgar鈥怢alanne G, Hern谩ndez鈥惷乴varez AJ, Salinas鈥怌astro A. Edible Insects Processing: Traditional and Innovative Technologies. Comprehensive Reviews in Food Science and Food Safety. 2019, Volume 18, Issue 4, Pages 1166-1191
  • Space10 (2019) Dokument elektroniczny: https://space10.com/the-fast-food-of-the-future
  • Van Huis, A. (2016). Edible insects are the future? Proceedings of the Nutrition Society, 75(3), 294鈥305.
  • Shelomi, M. (2015). Why we still don’t eat insects: Assessing entomophagy promotion through a diffusion of innovations framework. Trends in Food Science & Technology, 45(2), 311鈥318.
  • Bruinsma, J. (Ed.). (2003). World agriculture: towards 2015/2030: An FAO study. London, UK: Routledge.
  • Ayensu, J., Annan, R. A., Edusei, A., & Lutterodt, H. (2019). Beyond nutrients, health effects of entomophagy: A systematic review. Nutrition and Food Science, 49(1), 2鈥17.
  • Elhassan, M., Wendin, K., Olsson, V., Langton, M., Elhassan, M., Wendin, K., Langton, M. (2019). Quality aspects of insects as food鈥擭utritional, sensory, and related concepts. Foods, 8(3), 95.
  • Feng, Y., Chen, X.鈥怣., Zhao, M., He, Z., Sun, L., Wang, C.鈥怸., & Ding, W.鈥怓. (2017). Edible insects in China: Utilization and prospects. Insect Science, 25(2), 184鈥198.
  • Rumpold, B. A., & Schl眉ter, O. K. (2013). Nutritional composition and safety aspects of edible insects. Molecular Nutrition & Food Research, 57(5), 802鈥823.
  • Zieli艅ska, E., Baraniak, B., Kara艣, M., Rybczy艅ska, K., & Jakubczyk, A. (2015). Selected species of edible insects as a source of nutrient composition. Food Research International, 77, 460鈥466
  • Van Huis, A., & Dunkel, F. V. (2017). Edible insects: A neglected and promising food source. In S. R. Nadathur, J. P. D. Wanasundara, & L. Scanlin (Eds.), Sustainable protein sources (pp. 341鈥355). San Diego, CA: Academic Press.
  • Higgs, S., & Thomas, J. (2016). Social influences on eating. Current Opinion in Behavioral Sciences, 9(1), 1鈥6.
  • Scaglioni, S., De Cosmi, V., Ciappolino, V., Parazzini, F., Brambilla, P., Agostoni, C., 鈥 Agostoni, C. (2018). Factors influencing children’s eating behaviours. Nutrients, 10(6), 706.
  • Yi, L., Lakemond, C.M.M., Sagis, L.M.C., Eisner-Schadler, V., van Huis, A., van Boekel, M.A.J.S. (2013). Extraction and characterisation of protein fractions from five insect species. Food Chemistry, 141(4), 3341-3348
  • Ramos-Elorduy Bl谩squez, J., Pino Moreno, J.M., Mart铆nez Camacho, V.H. (2012). Could Grasshoppers Be a Nutritive Meal? Food and Nutrition Science, 3(2), 164鈥175.
  • Shockley, M., Dossey, A.T. (2013). Insects for Human Consumption. W: Morales-Ramos, J., Rojas, M.G., SchapiroIlan, D. (red.), Mass Production of Beneficial Organisms. Academic Press (s. 617-652).

Dodaj komentarz

Tw贸j adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola s膮 oznaczone *